U bent hier

Vragen over Pre-expositie Profylaxe (PrEP) tijdens het spreekuur

2 maart, 2018

Huisartsen krijgen steeds vaker vragen over PrEP tijdens het spreekuur. PrEP, Pre-expositie Profylaxe, is een combinatie van de hiv-remmers Emtricitabine en Tenofovir disoproxil. In juli 2016 is PrEP in Europa geregistreerd voor de preventie van hiv. Informatie over PrEP zal worden opgenomen in de volgende versie van de NHG-Standaard Het soa-consult.

PrEP is geschikt voor hiv-negatieve patiënten die een substantieel risico lopen op het oplopen van hiv. Diverse onderzoeken hebben laten zien dat PrEP bij correct gebruik uiterst effectief is ter preventie van hiv (86%, bij geobjectiveerde therapietrouw 92-97%). In overleg met de arts kan de patiënt kiezen voor dagelijks gebruik van PrEP, of voor intermitterend gebruik, waarbij PrEP volgens een vast schema wordt ingenomen rondom seks. Het beschermt niet tegen andere soa. Het is een veilig middel, ernstige bijwerkingen zijn zeldzaam. Verantwoord gebruik vereist zorgvuldige begeleiding en periodieke monitoring. U vindt meer informatie in de HIV Pre-expositie profylaxe (PrEP) richtlijn Nederland en in het PrEP dossier van Soa Aids Nederland.

Rol voor de huisarts bij zorg rondom PrEP

De ambities om een eind te maken aan hiv-epidemie zijn hooggespannen. Ondanks uitgebreide inspanningen daalt het aantal nieuwe hiv-besmettingen maar heel langzaam. In 2016 werden ongeveer 820 nieuwe hiv-diagnosen gesteld. 67% daarvan komt uit de groep mannen die seks hebben met mannen (MSM). Om de hiv-epidemie te stoppen, zullen alle beschikbare middelen moeten worden ingezet.

De zorg rondom PrEP is nog niet uniform geregeld: in sommige regio’s kunnen patiënten terecht bij de GGD of soa-poli. Deskundige huisartsen die kennis hebben genomen van de vigerende richtlijn kunnen ook PrEP voorschrijven. Structurele begeleiding waarbij aandacht is voor counseling en labcontroles (hiv, soa, nierfunctie), zowel voorafgaand als tijdens het gebruik, is hierbij essentieel.

Beschikbaarheid en prijs

PrEP wordt vooralsnog niet vergoed. Het patent op Truvada is inmiddels verlopen, waardoor PrEP nu ook generiek verkrijgbaar is. De Gezondheidsraad zal naar verwachting op korte termijn een advies uitbrengen aan de minister over de plaats van PrEP bij de preventie van hiv. De kosten zijn het laatste jaar fors gedaald, van meer dan 500 euro per maand, tot nu ongeveer 50 euro per maand (bij dagelijks gebruik). De verwachting is dat door deze ontwikkelingen steeds meer homoseksuele mannen PrEP zullen willen gaan gebruiken, en de huisarts hier ook vaker vragen over zal krijgen, of het verzoek het middel voor te schrijven (of daarvoor te verwijzen).

Voor advies kunt u terecht bij:

  • seksHAG: intercollegiale consultatie door huisartsen rond hiv en soa’s van de Huisarts Advies Groep Seksuele Gezondheid: e-mail
  • De GGD/soa-poli in uw regio
  • GGD Amsterdam: 020-555 5911 (vraag naar de dienstdoende dermatoloog van de soa-poli)

Update: De Gezondheidsraad heeft op 27 maart een positief advies over het preventieve gebruik van PrEP uitgebracht. Het advies kunt u hier lezen. Er is ook een samenvatting van geschreven, en er is een korte video bij gemaakt.