Belangrijkste aandachtspunten

  • Er ligt meer nadruk op het behandelen van de onderliggende oorzaak van ulcus cruris venosum.
  • Bepaal de enkel-armindex alleen bij een vermoeden van perifeer arterieel vaatlijden.
  • De verwijstermijn bij een niet-genezend veneus ulcus is verkort van 2 maanden naar 3 weken, omdat verwacht wordt dat de wondgenezing na 3 weken adequate behandeling goed op gang is.

Ambulante compressietherapie: belangrijkste pijler

Een ulcus cruris venosum is een wond aan het been, meestal gelokaliseerd aan de binnenzijde van het onderbeen bij de enkel, en ontstaat door chronische veneuze insufficiëntie (CVI). CVI berust op een langdurig bestaande afvloedstoornis van de beenaderen, wat leidt tot een verhoogde ambulante veneuze druk. Ambulante compressietherapie vormt daarom de belangrijkste pijler van de behandeling, omdat deze de veneuze insufficiëntie zoveel mogelijk compenseert en de kans op recidief vermindert.

Indicatie enkel-armindex

Bepaal de enkel-armindex (EAI) alleen bij een vermoeden van perifeer arterieel vaatlijden, zoals claudicatio intermittens, zwakke of afwezige perifere pulsaties, of kenmerken die wijzen op een arterieel in plaats van een veneus ulcus. Een EAI lager dan 0,6 is een absolute contra-indicatie voor ambulante compressietherapie; bij een EAI van 0,6-0,9 is compressietherapie mogelijk, mits zorgvuldige monitoring op complicaties, zoals pijn. Voor een goede samenwerking met de thuiszorg is het van belang dat in de opdracht voor ambulante compressietherapie expliciet wordt vermeld dat er geen contra-indicaties aanwezig zijn.

Controle en verwijstermijn

De NHG-Standaard adviseert 3 weken na start van de behandeling te evalueren of er sprake is van een genezingstendens. Beoordeel bij onvoldoende wondgenezing of de behandeling adequaat is en of belemmerende factoren aanwezig zijn, zoals hypergranulatie, contactallergie, comorbiditeit of pijn. Ontbreekt een genezingstendens, overweeg dan verwijzing naar een wondverpleegkundige, dermatoloog of vaatchirurg, afhankelijk van de kliniek en regionale mogelijkheden. De verwijstermijn is verkort van 2 maanden naar 3 weken, omdat bij adequate behandeling na 3 weken een genezingstendens verwacht mag worden.

Andere NHG-producten

Naast de NHG-Standaard hebben we ook andere NHG-producten ontwikkeld of gewijzigd:

Ulcus cruris venosum vraagt om scherpe diagnostiek en een doelgerichte aanpak. In deze e-learning leer je aan de hand van 3 casussen hoe je het veneuze ulcus herkent, behandelt en volgt, inclusief compressietherapie en tijdige verwijzing, om de kans op succesvolle wondsluiting te vergroten. Accreditatie: 0,5 punt.

De situatie Ik heb een open been | Thuisarts is aangepast aan de herziene richtlijn. De verwijstermijn bij een niet-genezend veneus ulcus is verkort van 2 maanden naar 3 weken. Dit omdat na 3 weken adequate behandeling verwacht wordt dat de wondgenezing goed op gang is.

Verder staat op Thuisarts een nieuwe tekst met uitleg over steunkousen.