U bent hier

Symposium NHG kijkt vooruit

14 december, 2017

Op het drukbezochte symposium ‘Het NHG kijkt vooruit’ in Slot Zeist op 7 december spraken prominenten van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS), Zorgverzekeraars Nederland (ZN), de Federatie Medisch Specialisten (FMS) en het NHG over de overeenkomsten en verschillen in toekomstvisies van hun organisaties.

Vijf jaar geleden verscheen Toekomstvisie Huisartsenzorg 2022. Nu we halverwege de looptijd zijn, kijkt het NHG naar de toekomst met belangrijke stakeholders die recentelijk hun visie hebben uitgebracht. NHG-bestuursvoorzitter Rob Dijkstra geeft het woord aan drie sprekers: Jan Kremer, lid van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS), Olivier Gerrits namens Zorgverzekeraars Nederland, en Marcel Daniëls, voorzitter van de Federatie Medisch Specialisten (FMS).

Jan Kremer, RVS

De Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) publiceerde dit jaar de Zorgagenda voor een gezonde samenleving. Jan Kremer, lid van de RVS, over een van de kernopgaven uit het RVS-rapport, investeren in een gezonde samenleving: ‘We willen perspectiefwisseling, zodat gezondheidsproblemen niet meer alleen worden benaderd vanuit de medische of zorghoek, maar ook vanuit maatschappelijk perspectief. Voor een gezonde samenleving zijn ook werk, wonen, opleiding, vrijetijdsbesteding en milieu belangrijke factoren.’

Bij een andere kernopgave, Toegangsdrempels op maat, ziet Kremer dat de gidsrol van de huisarts voor de patiënt belangrijker wordt door de complexiteit in de zorg. Hij wijst daarbij op problemen als wachttijden, financiering en andere drempels, vooral voor groepen als kwetsbare ouderen en mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden. Dat spreekt NHG-leden in de zaal aan, maar er zijn ook bedenkingen: ‘Moeten we de complexiteit in de zorg niet juist beperken?’
Kremer meent dat het een illusie is de complexiteit te kunnen beperken. Dan raak je de pluriformiteit aan zorgmogelijkheden kwijt. Hij adviseert die complexiteit te omarmen. ‘We moeten het omdraaien: het simpeler maken voor de burgers. Dat vraagt om professioneel leiderschap. Jullie zitten met de neus op de context van de patiënt. Dat is van grote waarde voor de patiënt. Neem als huisarts die verantwoordelijkheid voor de gidsrol’, aldus Kremer.

Olivier Gerrits namens ZN

Olivier Gerrits, directeur zorginkoop bij Zilveren Kruis, schreef mee aan de visie van Zorgverzekeraars Nederland (ZN) Ambitie 2025, de visie van zorgverzekeraars op de toekomst van de zorg en hun eigen rol daarbij die afgelopen september verscheen.
Gerrits ziet vooral overeenkomsten tussen de visies van het NHG en ZN. Betaalbare en toegankelijke zorg waarborgen die de patiënt centraal stelt, behoort tot de uitgangspunten van ZN. Net als Kremer ziet Gerrits hierbij een cruciale rol voor de huisarts. Gerrits herkent de roep om eenvoud in een complex zorgstelsel. Het Roer Moet Om heeft een beweging in gang gezet die nog niet klaar is.

Marcel Daniëls, FMS

De FMS publiceerde dit jaar Visiedocument medisch specialist 2025: ambitie, vertrouwen, samenwerken. FMS-voorzitter Daniëls pleit ervoor om niet meer te denken in schotten tussen eerste, tweede en derde lijn, maar over de ontwikkeling van netwerken waar specialisten en huisartsen onderdeel van zijn. De specialist hoeft in de toekomst niet gebonden te zijn aan een ziekenhuis, maar kan ook zorg bieden in bijvoorbeeld anderhalvelijnscentra.

Netwerken van zorgverleners moeten ervoor zorgen dat de patiënt niet bij elke specialist iets anders te horen krijgt. In de samenwerking met de huisarts ziet Daniëls nog verbetermogelijkheden als het gaat om informatie uitwisselen via het EPD. Een blauwdruk voor de ontwikkeling van netwerken is er niet.

Daniëls spreekt verder over het belang van gezamenlijke besluitvorming en een holistische benadering van de patiënt. De specialist beseft ook dat de patiënt meer is dan zijn ziekte.

Daniëls roept op om te kijken naar technologische mogelijkheden. Hij is enthousiast over Mercy Virtual, een gebouw zonder patiënten, vanwaar mensen zorg op afstand krijgen en communiceren via Skype. Daniëls, zelf cardioloog, ziet zich al mitralisklepstenose diagnosticeren via de smartphone. Ook een virtueel buikonderzoek op afstand bij een patiënt thuis die een computermatje op de buik heeft, ziet hij voor zich.

Discussie en toekomstvisie NHG

Na deze presentaties spitst de discussie met de NHG-leden zich toe op een van de ambities van de Toekomstvisie Huisartsenzorg 2022 over persoonlijke continuïteit.

Een eerste reactie uit de zaal: ‘Persoonlijke continuïteit? Ik doe mijn best om eigen patiënten te zien. Maar met drie dagen in de praktijk, wisselend personeel en waarnemers is het heel lastig om continuïteit in één persoon altijd waar te maken. Een jonge huisarts uit de zaal reageert: ‘Iedereen voelt zich onder druk staan. We willen tijd voor ouderen, preventie, en complexe zorg, maar we blussen brandjes. Wij zoeken een plek waar continuïteit mogelijk is.’

De zaal lijkt het erover eens te zijn dat je zonder persoonlijke continuïteit je toegevoegde waarde als huisarts kwijt bent. Maar, zoals een andere deelnemer stelt: ‘Ook een team als geheel kan zorgen voor persoonlijke continuïteit.’

Hoogleraar Patrick Bindels: ‘Die continuïteit is het leukste van het vak; je leert mensen kennen en bouwt een band op.’ Bindels benoemt daarnaast onderzoeksgegevens die het belang illustreren van continuïteit voor de kwaliteit van de zorg. ‘Wanneer patiënten met een chronische aandoening te maken hebben met teams van maximaal drie huisartsen, zijn er minder ziekenhuisopnamen dan bij grotere teams.’ Hoogleraar Jako Burgers, hoofd Richtlijnontwikkeling & Wetenschap bij het NHG, beaamt het belang van continuïteit in de huisartsenzorg: ‘Persoonsgerichte zorg, de patiënt leren kennen, dat is het belangrijkste.’

Ter afsluiting van het symposium kondigt bestuursvoorzitter Rob Dijkstra aan dat de oriënterende discussie wordt voortgezet, in een project samen met LHV en InEen, om de ambities van Toekomstvisie Huisartsenzorg 2022 tegen het licht te houden, op houdbaarheid te beoordelen en indien nodig aan te passen.