U bent hier

Nieuw: Herziening NHG-Behandelrichtlijn Aften

31 augustus, 2020

De NHG-Behandelrichtlijn Aften is beschikbaar en vervangt de Farmacotherapeutische richtlijn Aften. De behandelrichtlijn geeft aanbevelingen voor de diagnostiek en het beleid bij aften (stomatitis aphtosa).

Aften zijn vaak pijnlijk, maar onschuldig en verdwijnen binnen twee weken. De diagnose aften (stomatitis aphthosa) stelt de huisarts op basis van anamnese en onderzoek van het mondslijmvlies. Aanvullend onderzoek is bij typische aften niet zinvol, maar kan wel aan de orde zijn bij grote (> 10 mm) of meerdere hele kleine, vaak samensmeltende (herpetiforme) aften, en bij algemene ziekteverschijnselen en/of een vermoeden van onderliggende ziekten. Overweeg bij recidiverende aften systemische ziekten en bijwerking van medicatie als oorzaak.

Het beleid is meestal afwachtend en bestaat uit voorlichting (Thuisarts.nl) over de aandoening, het beloop en de mogelijke preventie. Zo nodig is het beleid gericht op het bestrijden van symptomen. Bij veel pijn/hinder kan een lokaal anestheticum (lidocaïne-gel) kortdurende pijnverlichting geven. Wees terughoudend met het voorschrijven van lokale corticosteroïden (off-label). Overweeg dit alleen bij ernstige klachten als lidocaïne onvoldoende helpt.
Voor diverse andere interventies, zoals lasertherapie, kruiden, chloorhexidine, hexetidine, tetracycline of vitaminen, is de werkzaamheid onvoldoende aangetoond om ze te adviseren. 

Preventie

Bij recidief episoden van aften is het passend om na te gaan of mogelijk uitlokkende factoren (zoals lokale traumata, stress) vermeden kunnen worden. Bij veel recidief episoden kan tandpasta zonder schuimmiddel geprobeerd worden om de tanden mee te poetsen. 
Ook voor interventies bedoeld om recidief episoden van aften te voorkomen (zoals chloorhexidine, hexetidine, lokale corticosteroïden, vitaminen of zink) is de werkzaamheid onvoldoende aangetoond om ze te adviseren. 

Controles zijn in principe niet nodig, tenzij er sprake is van een aspecifiek beloop van de aften (zoals onvoldoende genezing na 2 weken), frequente recidief-episoden of algemene ziekteverschijnselen die een onderliggende aandoening doen vermoeden. Instrueer de patiënt in die gevallen contact op te nemen voor herbeoordeling. 

Kennislacunes

De kennislacunes van deze standaard zijn hier te vinden.

Thuisarts.nl

Voor patiënten zijn de volgende situaties die betrekking hebben op het onderwerp Aften geactualiseerd:

Meer informatie

NHG-Behandelrichtlijn Aften