U bent hier

Brits richtlijnencongres NHG-succes

28 september, 2018

Het wereldjaarcongres van het Guidelines International Network (G-I-N) is the place to be voor wetenschappers die geneeskundige richtlijnen maken. Ook de NHG-wetenschappers waren ruim vertegenwoordigd dit jaar in Manchester en meldden diverse successen.

Het jaarlijkse congres van het Guidelines International Network (G-I-N) is voor de wetenschappers, richtlijnen- en standaardenauteurs van het NHG het neusje van de zalm. Onder de 449 deelnemers waren Nederland en België goed vertegenwoordigd. Dit jaar waren NHG’ers Gerda van der Weele, Jolanda Wittenberg, Margriet Bouma en Maureen van den Donk geselecteerd om mee te gaan naar Manchester, samen met Ton Kuijpers en Jako Burgers als vaste deelnemers, vanwege hun leidende rol in G-I-N-werkgroepen.

Nationale Onderzoeksagenda Huisartsgeneeskunde

Het NHG gaf dit jaar in Manchester diverse presentaties over wetenschappelijk onderzoek en de richtlijnen die daaruit voortkomen. Jolanda Wittenberg van het NHG besprak de Nationale Onderzoeksagenda Huisartsgeneeskunde. Deze onderzoeksagenda is medio 2018 opgenomen in het Hoofdlijnenakkoord, met 2 miljoen per jaar gereserveerd over de periode 2019-2022, zodat de onderzoeksonderwerpen voor de huisartsenzorg ook daadwerkelijk uitgevoerd kunnen worden. Er was veel interesse voor Wittenbergs sessie.

Rapid Recommendations

Ton Kuijpers besprak op G-I-N 2018 de Rapid Recommendations. Rapid Recommendations is een overzichtelijke manier om aanbevelingen uit wetenschappelijk onderzoek weer te geven, bijvoorbeeld met infographics, zodat je wetenschap snel en overzichtelijk bij de doelgroep kunt krijgen, in Kuijpers’ geval de huisartsen. Kuijpers’ sessie werd goed bezocht.

NICE but…

Medeorganisator van G-I-N, het National Institute for Health and Care Excellence, Engeland/Wales (NICE), kreeg inhoudelijk ruim de aandacht op G-I-N. NICE produceert doorwrochte richtlijnen met uitgebreide evidence-based samenvattingen en kosteneffectiviteitsanalyses, maar worstelt ermee dat de tijd en energie die zij in de ontwikkeling van hun richtlijnen steken, zich niet vertaalt in veelvuldig gebruik in de praktijk.
Onze indruk is dat Nederland het nog steeds uitstekend doet. De richtlijnen sluiten aan bij nieuwe methodologische ontwikkelingen, houden rekening met effectief omgaan met middelen, en het NHG streeft naar gebruikersvriendelijkheid van richtlijnen en standaarden. Bovendien maken huisartsen in Nederland het waar, met dagelijks gebruik van de richtlijnen. 

GRADE

GRADE is een methode om de kwaliteit van wetenschappelijk bewijs mee af te bakenen. Bovendien vertaal je met GRADE dat wetenschappelijke bewijs naar een praktische aanbeveling waar artsen ook echt iets mee kunnen. De GRADE Working Group, waar NHG-medewerker Ton Kuijpers lid van is, was zeer goed vertegenwoordigd op G-I-N 2018, zowel in de preconferences als in het reguliere programma.
De GRADE Working Group is een informele samenwerking van methodologen die zich steeds verder uitbreidt, onder leiding van Holger Schünemann en Gordon Guyatt, pionier van de EBM-beweging (evidence-based medicie-red.). Nieuwe ontwikkelingen zijn de Evidence to Decision framework dat als onderdeel van de Guideline Development Tool is opgenomen, en GRADE voor prognostische vragen. 

MAGIC

MAking GRADE the Irresistible Choice (MAGIC) uit Noorwegen heeft software ontwikkeld dat op basis van de Summary of Findings tabel en de aanbevelingen bijna automatisch keuzetabellen genereert. Dat vereist wel een uniform format waar de data relatief eenvoudig uit getrokken kunnen worden. De G-I-NTech working group waar NHG’er Ton Kuijpers voorzitter van is, werkt aan het ontwikkelen van gestandaardiseerde datatemplates.

Patiëntperspectief

Veel aandacht was er op G-I-N 2018 ook voor de inbreng van patiënten door gedeelde besluitvorming: expliciteren van patiëntvoorkeuren en systematische analyse van de minimal important differences: de klinische relevantie (meer achtergrondinformatie).
Ook waren er diverse voorbeelden van alternatieve methoden om het patiëntenperspectief te betrekken in richtlijnen, bijvoorbeeld individuele interviews gevolgd door een interactieve sessie, met vragen over het belang en de acceptatie van de aanbevelingen en het belang om de (medische) reden die ten grondslag ligt aan de aanbeveling toe te lichten.

Evidence ecosystem

Guidelines International Network (G-I-N) en anderen blijven zoeken naar een infrastructuur voor een evidence ecosystem (zie figuur), waarin we elkaars werk kunnen delen en hergebruiken. Zoveel groepen zijn met precies hetzelfde bezig, en dat leidt tot duplication of efforts en research waste. 

EBMonFHIR is een initiatief waarin verschillende organisaties proberen om deze infrastructuur op te zetten. Deelnemers aan dit initiatief zijn, samen met verschillende universiteiten, beroepsorganisaties en overheidsinstanties: Cochrane, Duodecim Medical Publications Ltd., EBSCO Health, Grading of Recommendations Assessment Development and Evaluation (GRADE) Working Group, Guidelines International Network (G-I-N), and MAking GRADE the Irresistible Choice (MAGIC).

G-I-N congres in 2019

In de slotsessie werd uitgebreid gepreludeerd op het congres in 2019 in Adelaide dat G-I-N samen met het Joanne Briggs Institute zal organiseren. Ton Kuijpers van het NHG is lid van het scientific committee. Onderzoekers die zin hebben in een uitstapje naar Australië, kunnen alvast meedenken over een inhoudelijke bijdrage.